Heliocopris bucephalus

gatunek chrząszcza

Heliocopris bucephalusgatunek chrząszcza z rodziny poświętnikowatych, podrodziny Scarabaeinae i plemienia krowieńczaków.

Heliocopris bucephalus
(Fabricius, 1775)
Ilustracja
Systematyka
Domena eukarionty
Królestwo zwierzęta
Typ stawonogi
Gromada owady
Rząd chrząszcze
Podrząd chrząszcze wielożerne
Rodzina poświętnikowate
Podrodzina Scarabaeinae
Plemię krowieńczaki
Rodzaj Heliocopris
Gatunek Heliocopris bucephalus
Synonimy
  • Scarabaeus bucephalus Fabricius, 1775
  • Copris cristatus Degeer, 1778
  • Copris tmolus Fischer von Waldheim, 1822

TaksonomiaEdytuj

Gatunek ten opisany został po raz pierwszy w 1775 przez Johana Christiana Fabriciusa pod nazwą Scarabaeus bucephalus[1].

MorfologiaEdytuj

Chrząszcz o ciele długości od 39 do 55 mm. Ubarwienie ma ciemnoczerwone do czarnego, w szczególności barwę ciemnoczerwoną zwykle zachowują boki przedplecza, pokrywy i spód ciała. Głowa jest czarna, u samca w części środkowej ma przeciętnie smukły, lekko ku tyłowi zakrzywiony róg, a w części tylnej jest mocno pomarszczona. U samicy głowa jest na przedzie silnie ścięta ku dołowi, a jej część wyniesiona jest silnie pomarszczona i zaopatrzona w trzy krótkie rogi. Przedplecze samca jest pomarszczone, silnie punktowane, na przedzie opadające pionowo i zaopatrzone w ostrą listwę z ząbkami na końcach. U niektórych samców za tą listwą występuje jeszcze mniejszy ząbek w kątach przednio-wewnętrznych przedplecza. U samicy również obecna jest na przedpleczu listewka o zakrzywionym kształcie, natomiast brak jest ząbków w kątach przednich[2].

Ekologia i występowanieEdytuj

Owady te są koprofagami. Wykazują troskę rodzicielską o potomstwo. Kopią gniazdo z komorą lęgową na głębokości 1–2 m. Następnie znajdują odchody zwierząt i formują z nich kulę o średnicy od 8 do 12 cm, którą to od zewnątrz pokrywają grubą warstwą twardej gliny. Kula toczona jest przez oboje rodziców, przy czym samica pcha ją, a samiec ciągnie. W każdej kuli składane jest pojedyncze jajo. Rozwój larwy i poczwarki przebiega w komorze lęgowej, a na powierzchnię gleby wychodzi postać dojrzała. Dorosłe chrząszcze potrafią strydulować przy pomocy bioder tylnej pary odnóży[2].

Gatunek orientalny, sięgający jednak po południowe skraje krainy palearktycznej. Znany jest z Afganistanu, Pakistanu, Indii, Sri Lanki, Chin, Bangladeszu, Mjanmy, Kambodży, Tajlandii, Laosu, Wietnamu oraz Malezji[2][1].

PrzypisyEdytuj

  1. a b species Heliocopris bucephalus (Fabricius, 1775). W: BioLib.cz [on-line]. [dostęp 2021-08-14].
  2. a b c praca zbiorowa: Beetles of Thailand. Wyd. 2. Siam Insect-Zoo & Museum, 2008.